Naar de hoofdinhoud
Paraguayaanse nationaliteit en uw Nederlandse paspoort

Foto: ‘Bandera paraguaya.jpg’ van Mistertembó123, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0, bewerkt (verkleind, WebP)

Lifestyle

Paraguayaanse nationaliteit en uw Nederlandse paspoort

Paraguayaanse nationaliteit en uw Nederlandse paspoort: wanneer u het Nederlanderschap verliest, welke uitzonderingen gelden en hoe naturalisatie werkt.

Yannick SchrothYannick Schroth
22 min. leestijd
Algemene informatie, geen fiscaal advies. De hier beschreven regels en gevolgen zijn algemene toelichtingen, niet toegesneden op uw persoonlijke situatie en geen juridisch of fiscaal advies. Of en hoe een aanpak in uw geval is toegestaan en verstandig is, beoordeelt een fiscalist; een eigenmachtige uitvoering kan duur uitpakken.

Wat Nederland na emigratie nog kan belasten. Paraguay laat alleen inkomen onbelast dat werkelijk uit het buitenland komt en alleen voor wie daar werkelijk woont; werk dat u vanuit Paraguay verricht, valt onder de IRP. Of u fiscaal uit Nederland vertrekt, hangt af van uw feitelijke banden met Nederland (art. 4 AWR), niet alleen van uitschrijving of een Paraguayaanse verblijfsvergunning. Ook na vertrek kan Nederland heffen over onder meer Nederlands vastgoed (box 3), een aanmerkelijk belang in een Nederlandse bv (box 2 en 15% dividendbelasting), AOW en pensioen, werk dat u in Nederland verricht en een conserverende aanslag bij vertrek. Voor de erf- en schenkbelasting geldt u als Nederlander nog tien jaar na vertrek als inwoner (art. 3 Successiewet). Nederland en Paraguay hebben geen belastingverdrag. Woont u in België? Dan gelden deze Nederlandse regels niet; voor u tellen onder meer het Belgische rijksinwonerschap, de exitheffing en de meerwaardebelasting. Laat uw situatie beoordelen door een Belgische belastingadviseur (ITAA).

Voor wie naar Paraguay emigreert, komt vroeg of laat de vraag op of, en wanneer, de Paraguayaanse nationaliteit interessant wordt. Het klinkt aantrekkelijk: een Paraguayaans paspoort, volwaardige rechten in uw nieuwe land en een bevestiging dat u er echt thuishoort. Tegelijk raakt de Paraguayaanse nationaliteit aan een gevoelig Nederlands onderwerp, namelijk het risico dat u uw Nederlanderschap verliest. Dit artikel legt uit wanneer de Paraguayaanse nationaliteit in beeld komt, hoe het samenhangt met de Rijkswet op het Nederlanderschap en welke afwegingen u zorgvuldig moet maken.

Let op: dit artikel geeft algemene informatie over de Paraguayaanse nationaliteit en het Nederlanderschap en vormt geen juridisch advies. Nationaliteitsrecht is complex, verandert en pakt per persoon anders uit. Een verkeerde stap kan onbedoeld leiden tot verlies van uw Nederlandse nationaliteit. Laat uw situatie daarom altijd vooraf beoordelen door een gespecialiseerde Nederlandse nationaliteitsrechtjurist.

Paraguayaanse nationaliteit: wat emigranten moeten weten

De Paraguayaanse nationaliteit is de juridische band met Paraguay als staat, met een Paraguayaans paspoort als zichtbaar bewijs. Voor emigranten is het de laatste stap in een traject dat begint bij een verblijfsvergunning en de cédula, en via permanente residentie uiteindelijk naar naturalisatie kan leiden. Het is dus geen losstaande keuze, maar het sluitstuk van uw vestiging in Paraguay.

Belangrijk is om de Paraguayaanse nationaliteit te onderscheiden van residentie. Met een permanente residentie en een cédula kunt u in Paraguay wonen, werken, bankieren en uw fiscale residentie opbouwen, zonder dat u de nationaliteit nodig heeft.

Omgekeerd veranderen residentie en cédula niets aan uw nationaliteit: u blijft Nederlander (of Belg), ook met een Paraguayaanse identiteitskaart op zak. De nationaliteit voegt daar staatsrechtelijke rechten aan toe, zoals een paspoort en stemrecht (voor genaturaliseerden pas twee jaar na de naturalisatie, artikel 152 van de Grondwet), maar ze is voor het dagelijks leven en voor uw fiscale residentie niet strikt noodzakelijk.

Dat onderscheid is meer dan theorie. Veel Nederlanders die naar Paraguay verhuizen, hebben aan een permanente residentie ruim voldoende voor hun doelen, en stellen de vraag over naturalisatie bewust uit of laten die helemaal rusten. De Paraguayaanse nationaliteit is daarmee een optie die u op uw eigen tempo kunt overwegen, en geen verplichte eindbestemming. Hoe de verschillende bouwstenen, van verblijf tot belasting, in elkaar grijpen, leest u in onze complete gids over emigreren naar Paraguay.

Veel emigranten merken dat de vraag rond de Paraguayaanse nationaliteit pas echt gaat leven nadat zij een paar jaar in het land wonen. In de eerste fase draait alles om praktische zaken: een woning, een bankrekening, de cédula en het opbouwen van een dagelijks leven. Pas wanneer dat staat en het verblijf vanzelfsprekend voelt, komt de vraag op of een Paraguayaans paspoort de logische volgende stap is. Die natuurlijke volgorde is gunstig, want ze geeft u de tijd om rustig advies in te winnen voordat u een onomkeerbare keuze maakt.

Wanneer komt de Paraguayaanse nationaliteit in beeld?

De Paraguayaanse nationaliteit komt pas na enkele jaren in beeld. De Grondwet (artikel 148) vraagt een vestiging (radicación) van minimaal drie jaar; in de praktijk betekent dat minimaal drie jaar permanente residentie, zodat u rond vijf jaar na aankomst in aanmerking komt: twee jaar tijdelijke residentie plus drie jaar permanente.

De aanvraag dient u daarna in bij de Corte Suprema de Justicia (Sala Civil y Comercial); een vaste totale duur noemt de Poder Judicial niet. De exacte voorwaarden, termijnen en eisen kunnen wijzigen en hangen af van uw situatie, dus zie dit als een richtlijn en niet als een harde garantie.

Het verblijfstraject dat hieraan voorafgaat, begint met de tijdelijke residentie en de cédula. Vanaf de 21e maand, en vóór afloop van de 24 maanden, vraagt u zelf de overstap naar de permanente residentie aan (cambio de categoría); die volgt dus niet vanzelf. Pas wanneer u die fasen heeft doorlopen en aan de verblijfsduur voldoet, komt de aanvraag voor de nationaliteit binnen bereik. Het praktische begin van dat traject beschrijven we in ons stappenplan voor de cédula-aanvraag.

Naast de verblijfsduur spelen aanvullende voorwaarden mee, die verderop in dit artikel aan bod komen. Omdat de procedure in het Spaans verloopt en bij de Corte Suprema ligt, is begeleiding ter plaatse waardevol. Voor uw planning is het verstandig de Paraguayaanse nationaliteit te zien als een doel op de middellange termijn: iets om naartoe te werken zodra uw verblijf en uw leven in Paraguay stabiel zijn, en niet iets om in de eerste maanden te forceren.

Het is bovendien goed te beseffen dat de jaren die u op een tijdelijke en daarna permanente residentie doorbrengt, niet verloren zijn. Ze tellen mee in de opbouw naar de verblijfsduur die voor naturalisatie nodig is, en ze geven u tegelijk de gelegenheid om te ervaren of u zich daadwerkelijk blijvend in Paraguay wilt vestigen. Wie na een paar jaar merkt dat het land bij hem past, staat sterker in zijn keuze voor de Paraguayaanse nationaliteit dan iemand die de stap meteen bij aankomst wil forceren.

Dubbele nationaliteit en de Rijkswet op het Nederlanderschap

Hier ligt het hart van de afweging. Of u naast uw Nederlandse ook de Paraguayaanse nationaliteit kunt aannemen zonder uw Nederlanderschap te verliezen, wordt bepaald door het Nederlandse recht, in het bijzonder de Rijkswet op het Nederlanderschap. Die regelt wanneer u het Nederlanderschap behoudt en wanneer u het kunt kwijtraken.

Het uitgangspunt van de Rijkswet is dat een meerderjarige Nederlander die vrijwillig een andere nationaliteit aanneemt, het Nederlanderschap in beginsel van rechtswege verliest (artikel 15, eerste lid, onder a). Tegelijk kent de wet uitzonderingen waarin behoud van het Nederlanderschap wel mogelijk is. Of u in zo'n uitzondering valt, hangt af van factoren als uw persoonlijke situatie, eerdere verblijfsgeschiedenis en de precieze manier waarop u de Paraguayaanse nationaliteit zou verkrijgen.

Dat maakt dit onderwerp ongeschikt voor algemene vuistregels. Twee Nederlanders die allebei naar Paraguay emigreren en allebei de Paraguayaanse nationaliteit overwegen, kunnen onder de Rijkswet tot een verschillende uitkomst komen. Juist daarom is het zo belangrijk om, voordat u ook maar een stap richting naturalisatie zet, uw eigen positie te laten beoordelen. Algemene informatie over het verliezen en behouden van het Nederlanderschap vindt u bij de IND en bij Nederland Wereldwijd.

Ook de Paraguayaanse kant is geen vrijbrief. Paraguay erkent een dubbele nationaliteit alleen als er een verdrag met het andere land bestaat (artikel 149 van de Grondwet), bijvoorbeeld met Spanje. Met Nederland en België bestaat zo'n verdrag niet. Paraguay kan bij de naturalisatie dan ook verlangen dat u afstand doet van uw oorspronkelijke nationaliteit. Hoe dat in uw geval uitpakt, laat u vooraf door een advocaat toetsen.

Wat dit onderwerp extra gevoelig maakt, is dat de gevolgen onomkeerbaar kunnen zijn. Een fiscale fout laat zich vaak nog repareren, maar een verloren Nederlanderschap zelden. Die asymmetrie rechtvaardigt een voorzichtige houding: liever een keer te veel advies inwinnen dan een onherstelbare misstap maken. Behandel elke stap richting de Paraguayaanse nationaliteit daarom als een beslissing met blijvende gevolgen, en niet als een routinematige administratieve handeling. Wie die houding consequent aanhoudt, neemt uiteindelijk een besluit waar hij jaren later nog achter staat.

Dubbele nationaliteit in Nederland: wat nu geldt en wat verandert

Een dubbele nationaliteit aanvragen, als los formulier bij de gemeente of de IND, kan niet. Of u twee nationaliteiten mag combineren, volgt uit de manier waarop u ze krijgt. Wie met twee nationaliteiten wordt geboren, houdt ze in beginsel allebei. Een kind van een Nederlandse ouder dat in Paraguay wordt geboren, is bijvoorbeeld Nederlander via de ouder en Paraguayaan via de geboorte op Paraguayaans grondgebied (artikel 146 van de Grondwet).

Anders ligt het als u als volwassene zelf een andere nationaliteit aanneemt. Dan verliest u volgens de IND het Nederlanderschap automatisch, tenzij een van de drie uitzonderingen uit het volgende hoofdstuk op u van toepassing is. Andersom moet wie in Nederland naturaliseert in de regel afstand doen van zijn oorspronkelijke nationaliteit.

Die regels staan ter discussie. Het initiatiefwetsvoorstel 34 632 van de Kamerleden Paternotte en Mutluer wil het verlies door het aannemen van een andere nationaliteit en door langdurig verblijf buiten de EU schrappen. Stand oktober 2026 wacht het voorstel op plenaire behandeling in de Tweede Kamer; daarna moet ook de Eerste Kamer instemmen. Het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA van 30 januari 2026 wil dat Nederlanders in het buitenland hun nationaliteit "niet sneller" verliezen dan in de buurlanden. Totdat een wetswijziging in het Staatsblad staat, geldt de huidige Rijkswet.

Wanneer u uw Nederlandse nationaliteit kunt verliezen

Het scenario dat u wilt voorkomen, is dat u onbedoeld uw Nederlandse nationaliteit verliest door de Paraguayaanse nationaliteit aan te nemen. Onder de Rijkswet leidt het vrijwillig verkrijgen van een vreemde nationaliteit er in beginsel toe dat het Nederlanderschap van rechtswege vervalt (artikel 15, eerste lid, onder a), tenzij een wettelijke uitzondering van toepassing is. Verlies gebeurt dan automatisch, zonder dat iemand u daar actief op wijst.

Daarnaast kent de Rijkswet een verliesgrond voor wie langdurig buiten Nederland en de EU woont en daarbij ook een andere nationaliteit bezit. Wie als dubbelpaspoorthouder lange tijd in een land als Paraguay verblijft, doet er goed aan die termijnen en de manieren om verlies te stuiten in de gaten te houden. Dit is een sluipend risico, omdat het zich over jaren opbouwt en pas zichtbaar wordt op het moment dat u bijvoorbeeld een paspoort wilt verlengen.

Het verraderlijke is dat verlies van het Nederlanderschap zich pas laat manifesteert. U merkt het vaak pas wanneer u uw Nederlandse paspoort wilt vernieuwen en de aanvraag wordt geweigerd. Op dat moment terugdraaien is ingewikkeld en soms onmogelijk. Voor wie hecht aan het behoud van zijn Nederlandse paspoort is dit dan ook de belangrijkste reden om de Paraguayaanse nationaliteit niet lichtvaardig en niet zonder voorafgaand advies aan te vragen.

Een aanvullend aandachtspunt is dat de regels rond verlies en behoud niet statisch zijn. Het nationaliteitsrecht wordt periodiek aangepast, en wat vandaag geldt, kan over enkele jaren anders liggen. Staat de keuze pas over drie of meer jaar voor u, laat dan de situatie op dat moment opnieuw toetsen en vaar niet op informatie van jaren eerder.

De dertienjaarstermijn en uw paspoort verlengen in het buitenland

De verliesgrond voor wie lang buiten Nederland woont, is concreet. Heeft u als volwassene naast de Nederlandse nog een andere nationaliteit, dan verliest u het Nederlanderschap automatisch na 13 jaar onafgebroken wonen buiten het Koninkrijk en de EU. Tot 1 april 2022 was die termijn 10 jaar; wie op dat moment nog binnen een lopende termijn zat, valt volgens de IND onder de nieuwe 13 jaar. Zolang u alleen de Nederlandse nationaliteit heeft, geldt deze regel niet.

De telling stopt als u langer dan een jaar in Nederland of de EU gaat wonen. Ook een nieuw Nederlands paspoort, een Nederlandse identiteitskaart of een Verklaring bezit Nederlanderschap, verkregen vóór het einde van de termijn, laat de 13 jaar opnieuw beginnen. Voor een dubbele nationaliteit vanuit Paraguay is tijdig uw paspoort verlengen dus meer dan een reisformaliteit.

In Paraguay zelf kunt u geen Nederlands paspoort aanvragen. Volgens Nederland Wereldwijd gaat dat op afspraak bij de ambassade in Buenos Aires, waar u persoonlijk verschijnt voor vingerafdrukken. Het nieuwe paspoort kunt u daar ophalen of kosteloos laten opsturen naar de honorair consul in Asunción. U kunt het ook aanvragen bij een van de grensgemeenten of op Schiphol, onder meer in Den Haag, Breda, Maastricht en Nijmegen, wat goed te combineren is met een familiebezoek. Een mobiel aanvraagstation in Paraguay vermeldt de site niet (stand oktober 2026).

Uitzonderingen op verlies van het Nederlanderschap

Gelukkig is verlies van het Nederlanderschap niet in alle gevallen onvermijdelijk. De Rijkswet kent uitzonderingen waarin u uw Nederlandse nationaliteit kunt behouden, ook als u een andere nationaliteit aanneemt. Of u onder zo'n uitzondering valt, is precies de vraag die een nationaliteitsrechtjurist voor u kan beoordelen.

Artikel 15, tweede lid, van de Rijkswet noemt drie uitzonderingen. U behoudt het Nederlanderschap als u in Paraguay bent geboren en daar bij de verkrijging uw hoofdverblijf heeft, als u vóór uw meerderjarigheid ten minste vijf jaar onafgebroken in Paraguay woonde, of als u gehuwd bent met iemand die de Paraguayaanse nationaliteit bezit.

Jaren die u als volwassene in Paraguay woont, vallen onder geen van die drie. Omdat deze uitzonderingen nauw luisteren en de details bepalend zijn, is het onverstandig om op basis van een algemeen verhaal aan te nemen dat u veilig zit.

Wat u in elk geval kunt doen, is de volgorde en de timing zorgvuldig plannen in overleg met een jurist. Soms is het verstandig eerst jaren op een permanente residentie te leven en de naturalisatie pas te overwegen wanneer uw situatie en de regels duidelijk zijn. De Paraguayaanse nationaliteit loopt immers niet weg, terwijl een eenmaal verloren Nederlanderschap zich zelden laat herstellen. Geduld en goed advies zijn hier uw belangrijkste bondgenoten.

Een nuchtere blik helpt daarbij: de Paraguayaanse nationaliteit voegt voor veel emigranten weinig toe aan wat zij met een permanente residentie al hebben, terwijl het risico aan de Nederlandse kant reëel is. Pas wanneer die balans in uw geval duidelijk doorslaat naar de voordelen, en een jurist bevestigt dat behoud van uw Nederlanderschap haalbaar is, wordt naturalisatie een logische keuze.

Het Congreso Nacional in Asunción, waar de Paraguayaanse nationaliteitswetgeving is vastgelegd

Foto: ‘Congreso Nacional Paraguay.jpg’ van Alexander Steffler, Wikimedia Commons, CC BY 2.0, bewerkt (verkleind, WebP)

Het Congreso Nacional in Asunción, waar de Paraguayaanse nationaliteitswetgeving is vastgelegd

Verblijfs-, beroeps- en taaleisen voor naturalisatie in Paraguay

Wie de Paraguayaanse nationaliteit overweegt, krijgt te maken met een aantal concrete voorwaarden. De belangrijkste is een periode van legaal, permanent verblijf voordat naturalisatie in beeld komt; in de praktijk gaat het om minimaal drie jaar permanente residentie, opgebouwd na de tweejarige tijdelijke fase. De exacte termijn en voorwaarden kunnen wijzigen en moeten tijdig bij de bevoegde instanties worden geverifieerd.

Daarnaast noemt artikel 148 van de Grondwet meerderjarigheid, de uitoefening van een beroep, ambacht, wetenschap, kunst of bedrijf in Paraguay en goed gedrag. U moet ook werkelijk in Paraguay wonen: wie in de drie jaar vóór de aanvraag meer dan drie maanden per jaar buiten Paraguay was, wordt afgewezen (Acordada 464/2007 van de Corte Suprema, artikel 42).

Een taalcursus is niet voorgeschreven, wel een toets bij de Corte Suprema de Justicia (Acordada 464/2007, artikel 46): basiskennis van het Spaans of het Guaraní, de geschiedenis en de aardrijkskunde van Paraguay en de grondwettelijke regels over verlies van de nationaliteit. In 2022 was de toets schriftelijk, met 30 punten en geslaagd vanaf 21. Laat de actuele eisen vooraf bevestigen.

Wie zich na de emigratie actief in het Spaans heeft ingeleefd, staat daar sterk, maar het vraagt wel voorbereiding. Reken er niet op dat de nationaliteit een formaliteit is die vanzelf volgt op verblijf.

Praktisch betekent dit dat de weg naar de Paraguayaanse nationaliteit een meerjarig traject is dat begint bij een correcte residentie en cédula, en pas later uitmondt in een naturalisatieaanvraag. Wie dat einddoel voor ogen heeft, houdt vanaf het begin rekening met de verblijfsopbouw, de taal en de documentatie. Laat de actuele eisen vooraf bevestigen, want ze bepalen of en wanneer naturalisatie voor u realistisch is.

Een ceremoniële wacht bij de Casa de la Independencia in Asunción, symbool van de Paraguayaanse onafhankelijkheid

Foto: ‘Casa de la Independencia 161717 HDR.jpg’ van Cmasi, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0, bewerkt (verkleind, WebP)

Een ceremoniële wacht bij de Casa de la Independencia in Asunción, symbool van de Paraguayaanse onafhankelijkheid

Het proces naar de Paraguayaanse nationaliteit

Stel dat u, na advies, besluit dat de Paraguayaanse nationaliteit voor u de juiste stap is. Dan doorloopt u een proces dat voortbouwt op uw eerdere verblijfsstappen. Het begint, zoals gezegd, met de cédula en de tijdelijke residentie, gevolgd door de permanente residentie en de vereiste verblijfsduur van minimaal drie jaar daarop.

De naturalisatieaanvraag zelf is geen aanvraag bij Migraciones. Ze gaat gepaard met documenten en een toets, vindt in het Spaans plaats en loopt bij de Corte Suprema de Justicia (Sala Civil y Comercial). Een vaste totale duur noemt de Poder Judicial niet. Reken op bewijs van uw onafgebroken verblijf, uw residentiestatus en mogelijk aanvullende stukken.

Omdat de exacte eisen kunnen wijzigen en de uitvoering lokaal ligt, is het verstandig de actuele procedure vooraf te laten bevestigen. De naturalisatieprocedure loopt via een Paraguayaanse advocaat naar keuze; de juridische beoordeling ligt bij die advocaat, de beslissing bij de Corte Suprema de Justicia.

Parallel aan dit Paraguayaanse traject loopt de Nederlandse kant, die u niet uit het oog mag verliezen. Voordat de Paraguayaanse nationaliteit daadwerkelijk wordt verleend, is het moment aangebroken om de gevolgen voor uw Nederlanderschap definitief met uw jurist door te nemen. De afstemming tussen het Paraguayaanse proces en de Nederlandse Rijkswet bepaalt of u met een gerust hart de Paraguayaanse nationaliteit aanneemt, of dat u beter een andere route kiest. Die afstemming is het sluitstuk van een zorgvuldig opgebouwd traject.

In de praktijk loont het om ruim voor de geplande naturalisatie een tijdlijn op te stellen waarin de Paraguayaanse en de Nederlandse stappen naast elkaar staan. Zo ziet u in een oogopslag wanneer u welk document nodig heeft, wanneer u uw jurist raadpleegt en op welk moment de onomkeerbare stap valt. Wie de regie houdt en beide kanten bewust op elkaar afstemt, neemt de beslissing over de Paraguayaanse nationaliteit op het juiste moment.

Dienstplicht bij de Paraguayaanse nationaliteit

Een gevolg dat in naturalisatieplannen zelden opduikt: als Paraguayaans staatsburger valt u onder de dienstplicht. Artikel 129 van de Grondwet verplicht iedere Paraguayaan bij te dragen aan de landsverdediging, en Ley 569/1975 werkt de militaire dienstplicht uit. Zolang u alleen resident bent, met uitsluitend de Nederlandse nationaliteit, raakt dat u niet.

Wie gewetensbezwaren heeft, hoeft niet in militaire dienst. Hetzelfde grondwetsartikel en Ley 4013/2010 geven een gewetensbezwaarde het recht op een vervangende civiele dienst ten behoeve van de bevolking. Wat de regels in uw geval betekenen, ook voor kinderen die de Paraguayaanse nationaliteit krijgen, laat u vooraf door een Paraguayaanse advocaat toetsen.

Verlies van de nationaliteit na naturalisatie in Paraguay

Ook aan Paraguayaanse kant is een genaturaliseerde nationaliteit niet onaantastbaar. Artikel 150 van de Grondwet bepaalt dat genaturaliseerde Paraguayanen hun nationaliteit verliezen bij een ongerechtvaardigde afwezigheid uit de Republiek van meer dan drie jaar, als een rechter dat vaststelt, of bij het vrijwillig verkrijgen van een andere nationaliteit. Wie na de naturalisatie weer grotendeels in Europa gaat wonen, loopt dus een risico dat geboren Paraguayanen niet kennen.

Nationaliteit, residentie en belasting in Paraguay

Een veelgemaakte denkfout is dat de nationaliteit iets verandert aan uw belastingpositie in Paraguay. Dat is niet zo. Het territoriale belastingstelsel van Paraguay werkt op basis van uw fiscale residentie, niet uw nationaliteit. Met een cédula en een aantoonbare fiscale residentie valt inkomen dat werkelijk uit het buitenland komt, zoals dividend, rente of huur uit buitenlands vastgoed, in beginsel al buiten de Paraguayaanse heffing.

Werk dat u vanuit Paraguay verricht, ook voor buitenlandse klanten, geldt wel als Paraguayaans inkomen, met 8 tot 10 procent IRP (ook via een buitenlandse vennootschap zoals een US-LLC); dat is met of zonder Paraguayaans paspoort hetzelfde, zoals we uitleggen in onze gids over het belastingstelsel van Paraguay.

Dit betekent dat de drie lagen, residentie, nationaliteit en belasting, los van elkaar staan en elk hun eigen rol spelen. Uw fiscale positie hangt aan uw residentie en aan de correcte beëindiging van uw Nederlandse inwonerschap, en niet aan een Paraguayaans paspoort. De stap naar de Paraguayaanse nationaliteit verandert uw belastingsituatie in beginsel dan ook niet wezenlijk, mits uw residentie al goed is geregeld.

U hoeft de gevoelige nationaliteitsvraag dus niet te koppelen aan uw belastingpositie, en kunt beide los van elkaar beoordelen. Wie eerst zijn residentie, zijn uitschrijving uit Nederland en zijn fiscale positie op orde brengt, kan de Paraguayaanse nationaliteit daarna rustig en zonder druk overwegen. De volgorde, met residentie en belasting eerst, voorkomt dat u een onomkeerbare nationaliteitsstap zet voordat de rest staat.

Omdat de drie lagen los van elkaar staan, kunt u de nationaliteitsvraag jarenlang open houden zonder dat dit uw fiscale residentie raakt.

Praktische afwegingen rond de Paraguayaanse nationaliteit

Of de Paraguayaanse nationaliteit voor u de moeite waard is, hangt af van uw persoonlijke afweging. Aan de ene kant biedt een Paraguayaans paspoort voordelen: het bevestigt uw band met Paraguay, het kan reizen binnen de regio vergemakkelijken en het geeft volwaardige rechten in uw nieuwe land. Voor wie zich definitief in Paraguay vestigt en zich er thuis voelt, kan dat van waarde zijn.

Aan de andere kant staat het risico voor uw Nederlanderschap en daarmee voor uw band met de EU. Voor veel Nederlanders weegt het behoud van het Nederlandse paspoort, met de bijbehorende reis- en vestigingsvrijheid binnen Europa, zwaar.

Wie dat belangrijk vindt, kiest er vaak voor om op een permanente residentie te blijven en de naturalisatie links te laten liggen, of die pas te overwegen als een advocaat heeft bevestigd hoe het in hun geval uitpakt. Omdat er tussen Paraguay en Nederland of België geen verdrag over dubbele nationaliteit bestaat, is behoud van beide nationaliteiten allerminst vanzelfsprekend.

De kern van een verstandige afweging is dat u niets onomkeerbaars doet op basis van aannames. Breng eerst in kaart wat u werkelijk wilt bereiken, laat uw juridische positie toetsen en kies dan bewust. De Paraguayaanse nationaliteit is een waardevolle optie voor wie er weloverwogen voor kiest, maar een dure vergissing voor wie zich er zonder advies in stort.

Wilt u weten hoe het residentietraject naar dat punt verloopt, plan dan gerust een vrijblijvend kennismakingsgesprek; voor de nationaliteitsvraag zelf verwijzen wij u door naar een nationaliteitsrechtjurist, want juridisch advies geven wij niet.

Onthoud bij dit alles dat een Paraguayaans paspoort vooral waarde heeft als het past bij een leven dat u bewust en blijvend in Paraguay opbouwt. De beste beslissingen over de Paraguayaanse nationaliteit worden genomen vanuit rust en zekerheid, niet vanuit haast.

Twijfelt u over nationaliteit en uw Nederlandse paspoort? In een vrijblijvend kennismakingsgesprek lichten we onze begeleiding bij uw residentieaanvraag in Paraguay toe. Juridisch advies over uw nationaliteit geven wij niet; daarvoor verwijzen we u naar een gespecialiseerde Nederlandse advocaat in nationaliteitsrecht. Afspraak maken

Veelgestelde vragen over de Paraguayaanse nationaliteit

Hoelang moet ik in Paraguay wonen voor naturalisatie?

Naturalisatie wordt mogelijk na minimaal drie jaar permanente residentie. Omdat daar twee jaar tijdelijke residentie aan voorafgaat, komt u rond vijf jaar na aankomst in aanmerking, waarna de procedure bij de Corte Suprema volgt; een vaste totale duur is niet vastgelegd. Wie in de drie jaar vóór de aanvraag meer dan drie maanden per jaar buiten Paraguay was, wordt afgewezen. De exacte termijn en voorwaarden kunnen wijzigen en moeten tijdig bij de bevoegde Paraguayaanse instanties worden geverifieerd. Begin daarom vroeg met een correcte verblijfsopbouw als de nationaliteit uw einddoel is.

Moet ik Spaans spreken voor naturalisatie in Paraguay?

Een taalcursus is niet verplicht, maar de toets bij de Corte Suprema (Acordada 464/2007, artikel 46) vraagt basiskennis van het Spaans of het Guaraní, naast geschiedenis, aardrijkskunde en de grondwettelijke regels over verlies van de nationaliteit. In 2022 telde de schriftelijke toets 30 punten, geslaagd vanaf 21. Laat de actuele eisen vooraf bevestigen.

Verlies ik mijn Nederlandse paspoort als ik de Paraguayaanse nationaliteit aanneem?

In beginsel wel. Onder de Rijkswet op het Nederlanderschap gaat het Nederlanderschap bij het vrijwillig aannemen van een andere nationaliteit in beginsel van rechtswege verloren (artikel 15, eerste lid, onder a), tenzij een wettelijke uitzondering geldt, bijvoorbeeld omdat u gehuwd bent met iemand die de Paraguayaanse nationaliteit bezit. Of u onder zo'n uitzondering valt, hangt af van uw persoonlijke situatie. Laat dit altijd vooraf door een nationaliteitsrechtjurist beoordelen voordat u stappen zet.

Heeft de Paraguayaanse nationaliteit invloed op mijn belastingpositie?

Nee. Het territoriale belastingstelsel van Paraguay werkt op basis van uw fiscale residentie, niet uw nationaliteit. Met een cédula en een aantoonbare fiscale residentie blijft inkomen uit werkelijk buitenlandse bron in beginsel al onbelast in Paraguay, terwijl werk dat u vanuit Paraguay verricht onder de IRP valt, met of zonder paspoort. Voor uw fiscale residentie in Paraguay is de nationaliteit dus niet noodzakelijk.

Hoeveel jaar vestiging vraagt de Paraguayaanse Grondwet voor naturalisatie?

De Grondwet vraagt minimaal drie jaar vestiging; in de praktijk telt u drie jaar permanente residentie, wat na de tweejarige tijdelijke fase neerkomt op ongeveer vijf jaar na aankomst. De exacte voorwaarden en termijnen kunnen wijzigen en hangen af van uw situatie. Beschouw dit als een richtlijn en laat de actuele eisen vooraf ter plaatse bevestigen.

Kan ik dubbele nationaliteit hebben met Nederland en Paraguay?

Reken daar niet op. Paraguay erkent een dubbele nationaliteit alleen als er een verdrag op basis van wederkerigheid bestaat (artikel 149 van de Grondwet), bijvoorbeeld met Spanje; met Nederland en België bestaat zo'n verdrag niet. Paraguay kan bij de naturalisatie daarom verlangen dat u afstand doet van uw oorspronkelijke nationaliteit, en aan de Nederlandse kant bepaalt de Rijkswet of u uw Nederlanderschap behoudt. Hoe die combinatie in uw geval uitpakt, laat u vooraf door een advocaat toetsen.

Waar verleng ik mijn Nederlandse paspoort als ik in Paraguay woon?

Niet in Paraguay zelf. Volgens Nederland Wereldwijd vraagt u uw paspoort op afspraak aan bij de Nederlandse ambassade in Buenos Aires, of bij een grensgemeente of op Schiphol tijdens een bezoek aan Nederland. Vanuit Buenos Aires kan het paspoort naar de honorair consul in Asunción worden gestuurd. Heeft u ook een andere nationaliteit, dan herstart een nieuw paspoort de termijn van 13 jaar voor automatisch verlies van het Nederlanderschap.

Wat is het verschil tussen residentie en naturalisatie in Paraguay?

Met een permanente residentie en een cédula kunt u in Paraguay wonen, werken en uw fiscale residentie opbouwen, zonder de nationaliteit. De Paraguayaanse nationaliteit voegt staatsrechtelijke rechten toe, zoals een paspoort. Voor het dagelijks leven en uw fiscale residentie volstaat een residentie meestal, terwijl de nationaliteit een bewuste extra stap is.

Kan ik mijn Nederlanderschap later terugkrijgen als ik het verlies?

Verlies van het Nederlanderschap terugdraaien is ingewikkeld en lukt lang niet altijd. Soms bestaat er een optie- of herkrijgingsregeling onder voorwaarden, maar daar kunt u niet op rekenen. Juist omdat herstel onzeker is, is voorkomen veel verstandiger dan genezen: laat uw positie vooraf beoordelen voordat u de Paraguayaanse nationaliteit aanvraagt.

Moet ik naturalisatie in Paraguay aanvragen zodra het mag?

Nee, er is geen verplichting om de Paraguayaanse nationaliteit aan te vragen zodra u aan de verblijfsduur voldoet. Veel emigranten blijven bewust op een permanente residentie en stellen de nationaliteitsvraag uit of laten die rusten. U bepaalt zelf het tempo, en juist bij dit gevoelige onderwerp is wachten tot uw situatie en het advies helder zijn vaak verstandiger dan haasten. Een bewuste keuze op het juiste moment is bij nationaliteit altijd beter dan een overhaaste.

Let op: Dit artikel geeft algemene informatie over nationaliteitsrecht in Paraguay en Nederland en is geen juridisch advies. Voorwaarden, uitzonderingen en de praktijk van de Corte Suprema en de Nederlandse instanties kunnen wijzigen. Laat uw persoonlijke situatie vooraf beoordelen door een gespecialiseerde jurist voordat u een onomkeerbare stap zet.

Wie de Paraguayaanse nationaliteit overweegt, neemt de Nederlandse kant zorgvuldig mee. Wie eerst zijn residentie en zijn uitschrijving uit de BRP regelt en daarna pas, met deskundig advies, de nationaliteitsvraag beantwoordt, houdt alle opties open. Plan gerust een vrijblijvend kennismakingsgesprek over het residentietraject; voor de nationaliteitsvraag verwijzen wij u door naar een jurist.

Bronnen

Vat dit artikel samen met AI

Portret van Yannick Schroth, Oprichter · begeleiding bij immigratie naar Paraguay

Over de auteur

Yannick Schroth

Oprichter · begeleiding bij immigratie naar Paraguay

Begeleidt met zijn team ter plaatse in Asunción Nederlandstalige ondernemers en expats op weg naar residentie, cédula en bedrijfsoprichting in Paraguay. Algemene begeleiding, geen individueel fiscaal advies.

Tags:NationaliteitParaguayEmigratieResidentie

Let op: dit artikel geeft de stand op het moment van publicatie weer. Wetten, prijzen en termijnen kunnen veranderen, waardoor losse gegevens inmiddels achterhaald kunnen zijn. Controleer de actuele stand bij de genoemde bronnen; vragen over het verloop van residentie en cédula kunt u ons rechtstreeks stellen.

Meer artikelen

Interesse gewekt?

Boek nu uw gratis kennismakingsgesprek en ontdek hoe wij u kunnen helpen.

Gratis kennismakingsgesprek boeken